Από το 2023 έως σήμερα, οι δημόσιοι υπάλληλοι έχουν δει τις αποδοχές τους να ανεβαίνουν μέσα από 35 διαφορετικές αυξήσεις. Για κάποιες κατηγορίες εργαζομένων, το συνολικό κέρδος φτάνει έως και 2,5 επιπλέον μισθούς σε ετήσια βάση. Το ερώτημα είναι ποιοι ωφελήθηκαν περισσότερο και τι σημαίνει αυτό στην πράξη.
Το τελευταίο διάστημα η κυβέρνηση επικαλείται συχνά τις αυξήσεις που έχουν δοθεί στο Δημόσιο ως απόδειξη βελτίωσης του βιοτικού επιπέδου των εργαζομένων. Ο αριθμός που κυκλοφορεί είναι εντυπωσιακός: 35 αυξήσεις από το 2023. Τι σημαίνει όμως αυτό στην πράξη και ποιος τις τσέπωσε;
Πρώτα απ’ όλα, αξίζει να ξεκαθαρίσουμε ότι ο αριθμός 35 δεν αναφέρεται σε 35 γενικές αυξήσεις για όλους τους δημοσίους υπαλλήλους. Πρόκειται για το άθροισμα διαφορετικών παρεμβάσεων — μισθολογικών αναπροσαρμογών, επιδομάτων, βαθμολογικών εξελίξεων και ειδικών ρυθμίσεων — που αφορούν διαφορετικές κατηγορίες προσωπικού. Μερικές από αυτές είναι οριζόντιες, δηλαδή αφορούν όλους. Άλλες είναι στοχευμένες σε συγκεκριμένους κλάδους, όπως γιατροί, εκπαιδευτικοί, ένστολοι ή διοικητικοί υπάλληλοι.
Το πιο ουσιαστικό στοιχείο για τον εργαζόμενο στο Δημόσιο είναι το τελικό αποτέλεσμα στο μισθολόγιό του. Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν δημοσιοποιηθεί, κάποιες κατηγορίες υπαλλήλων έχουν δει τις συνολικές ετήσιες αποδοχές τους να αυξάνονται κατά ποσό που αντιστοιχεί σε έως 2,5 επιπλέον μηνιαίους μισθούς. Αυτό δεν είναι αμελητέο — ειδικά για εργαζόμενους με χαμηλότερες βαθμίδες, όπου κάθε επιπλέον εκατοντάδα ευρώ έχει πραγματική σημασία στον οικογενειακό προϋπολογισμό.
Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι ομοιόμορφη. Δεν ωφελήθηκαν όλοι το ίδιο. Εκείνοι που βρίσκονται σε ανώτερες βαθμίδες ή σε κλάδους με ειδικά μισθολόγια — όπως οι ένστολοι ή το ιατρικό προσωπικό — είδαν μεγαλύτερες απόλυτες αυξήσεις. Από την άλλη, υπάλληλοι σε κατώτερες βαθμίδες διοικητικών θέσεων ή σε φορείς που δεν εντάσσονται στα ειδικά μισθολόγια, ωφελήθηκαν λιγότερο σε απόλυτους αριθμούς.
Ένα ακόμα σημείο που αξίζει να προσέξει κανείς: μέρος αυτών των αυξήσεων δεν είναι νέο χρήμα στην τσέπη, αλλά αποκατάσταση απωλειών από την περίοδο των μνημονίων. Πολλοί δημόσιοι υπάλληλοι είδαν τους μισθούς τους να κόβονται δραστικά μεταξύ 2010 και 2016. Οι σημερινές αυξήσεις, σε αρκετές περιπτώσεις, απλώς γεφυρώνουν μέρος αυτής της απόστασης — χωρίς να έχουν φτάσει ακόμα τα επίπεδα πριν από την κρίση, αν υπολογίσει κανείς και την πληθωριστική απώλεια αγοραστικής δύναμης.
Για τον εργαζόμενο που θέλει να καταλάβει αν και πόσο τον αφορά όλο αυτό, η πιο χρήσιμη κίνηση είναι να συγκρίνει τον μισθό του Ιανουαρίου 2023 με τον σημερινό — λαμβάνοντας υπόψη όχι μόνο τον βασικό μισθό αλλά και τα επιδόματα που τυχόν προστέθηκαν ή αυξήθηκαν. Αν η διαφορά είναι μικρή ή ανύπαρκτη, ίσως αξίζει να ελέγξει αν έχει χάσει κάποια παροχή στην οποία δικαιούται να ενταχθεί.
Συνολικά, οι αυξήσεις στο Δημόσιο είναι πραγματικές — αλλά η εικόνα που παρουσιάζεται με τον αριθμό “35” χρειάζεται πλαίσιο για να γίνει κατανοητή. Το τι κερδίζει κάθε εργαζόμενος εξαρτάται από τον κλάδο, τη βαθμίδα και τον φορέα στον οποίο ανήκει.